Осы мақсатта елімізде жүзеге асырылып жатқан «Таза Қазақстан» жалпыұлттық бағдарламасы аясында Созақ ауданында да бірқатар ауқымды экологиялық жобалар қолға алынған. Бұл жұмыстар табиғатты қорғаумен қатар, ауылдардың көркін арттыруға, қолайлы экологиялық орта қалыптастыруға және тұрғындарды ортақ іске жұмылдыруға бағытталған.
Осындай игі бастамалардың бірі Шолаққорған ауылдық округіне қарасты Балдысу елді мекенінде жалғасын табуда. Мұнда ауыл тұрғындары өздерінің бастамашылдығын танытып, күре жолдың екі қапталын көгалдандыру жұмыстарын бірлесе жүзеге асырып келеді. Бұл жұмыстардың ерекшелігі – оған тек жауапты мекемелер ғана емес, ауылдың ақсақалдары, жастары және белсенді тұрғындары да атсалысып, туған жердің көркеюіне өз үлестерін қосуда.
Балдысуда қолға алынған «Жасыл белдеу» жобасы аясында жолдың бір қапталына шырша көшеттері отырғызылса, екінші бетіне қара ағаш егілген. Алдағы кезеңде көгалдандыру жұмыстарын одан әрі жалғастырып, аумақты түрлі жеміс ағаштарымен толықтыру жоспарланып отыр. Бұл тек жасыл желек көлемін арттырып қана қоймай, табиғи ортаны байытуға және ауылдың келбетін жақсартуға мүмкіндік береді.
Отырғызылған көшеттердің толық өсіп-жетілуіне ерекше көңіл бөлінуде. Осы мақсатта егілген ағаштар арнайы шарбақпен қоршалып, оларды сыртқы әсерлерден қорғау жұмыстары жүргізілген. Сонымен қатар көшеттерді тұрақты суаруды қамтамасыз ету үшін заманауи тамшылатып суару жүйесін енгізу көзделіп отыр. Бұл жүйені іске асыру мақсатында арнайы ұңғыма құдық қазылып, қажетті инфрақұрылым дайындалуда. Мұндай тәсіл су ресурстарын тиімді пайдалануға және көшеттердің жерсіну көрсеткішін арттыруға мүмкіндік береді.
Бастаманың басты ерекшелігінің бірі – оған ауыл тұрғындарының белсенді қатысуы. Көгалдандыру жұмыстарына ауылдың үлкендері де, жастары да бір кісідей жұмылып, ортақ іске үлес қосуда. Бұл өз кезегінде ауыл тұрғындарының туған жерге деген жанашырлығын, бірлігін және ортақ жауапкершілігін көрсетеді. Табиғатты қорғау мен ауылды көркейту ісінің халықтық сипат алуы мұндай жобалардың ұзақ мерзімді нәтижесіне оң ықпал етеді.
Ауыл ақсақалы Тоқтарбай қажы Молдабеков те игі іске атсалысып жатқан жастарға ризашылығын білдіріп, туған жерді көркейту – әр азаматтың қасиетті борышы екенін атап өтті. Ол жастардың ұйымшылдығына жоғары баға беріп, бастамаға ақ батасын берді. Мұндай қолдау ауыл тұрғындарының бірлігін нығайтып, кейінгі буынның табиғатқа деген жауапкершілігін арттыруға ықпал етеді.
Бүгінде бұл игі іс тек Балдысу ауылымен ғана шектеліп отырған жоқ. «Жасыл белдеу» бастамасы ауданның өзге елді мекендеріне де үлгі болып, Абай және Қарабұлақ ауылдарының тұрғындары да жол бойларын қоршап, түрлі ағаш көшеттерін отырғызу жұмыстарын қолға алған. Бұл экологиялық жобаның аудан көлемінде кең қолдау тапқанын және тұрғындардың қоршаған ортаны қорғауға деген қызығушылығы артып келе жатқанын көрсетеді.
Айта кету керек, «Жасыл белдеу» жобасы аудан әкімі Мұхит Тұрысбековтің бастамасымен 2022 жылы Шолаққорған–Түркістан бағытындағы күре жол бойында жүзеге асырыла бастады. Содан бері жоба жыл сайын кезең-кезеңімен кеңейіп келеді. Биыл аталған аумақ тағы 3 шақырымға ұлғайтылып, қосымша 6000-ға жуық тал көшеті отырғызылды. Бұл аудан көлемінде көгалдандыру жұмыстарының қарқынды жүргізіліп жатқанын және жобаның ауқымы жыл сайын ұлғайып келе жатқанын аңғартады.
Қазіргі таңда жасыл белдеудің жалпы ұзындығы автожолдың екі қапталын қамти отырып, 15 шақырымға жетті. Осы уақытқа дейін мұнда 30 мыңнан астам ағаш көшеті отырғызылған. Бұл көрсеткіш ауданның экологиялық ахуалын жақсартуға бағытталған жұмыстардың жүйелі түрде жүзеге асырылып жатқанын дәлелдейді. Алдағы уақытта «Жасыл белдеу» аумағын Қаратау баурайына дейін жеткізу жоспарланып отыр. Бұл бастама іске асқан жағдайда ауданның жасыл қоры айтарлықтай ұлғайып, табиғи ортаға оң әсерін тигізеді.
Жалпы алғанда, Балдысу ауылында қолға алынған көгалдандыру жұмыстары – табиғатты қорғауға бағытталған қарапайым акция ғана емес, тұрғындардың туған жерге деген жанашырлығы мен жауапкершілігін көрсететін маңызды қоғамдық бастама. Осындай игі істердің ауданның басқа елді мекендерінде де жалғасуы қоршаған ортаның жақсаруына, ауылдардың көркеюіне және экологиялық мәдениеттің қалыптасуына ықпал етеді.


